Szanowni Mieszkańcy,

w związku z publikacją dotyczącą przejęcia Zamku w Żarach przez komornika, przedstawiam stanowisko Miasta oraz wyjaśniam okoliczności tej sprawy.

Stowarzyszenie „Region Łużyce” korzystało z Zamku na podstawie umowy użyczenia, a więc czasowego udostępnienia nieruchomości będącej własnością Gminy Żary o statusie miejskim. Zamek jest majątkiem wszystkich mieszkańców Żar.

Miasto pozyskało ponad 34 mln zł z Funduszy Europejskich na odbudowę i adaptację obiektu na Dom Edukacji, Wiedzy i Nauki. Umowa o dofinansowanie nakłada na samorząd obowiązek realizacji inwestycji w ściśle określonym harmonogramie. Brak przejęcia obiektu uniemożliwiał rozpoczęcie prac i narażał miasto na poważne konsekwencje finansowe.

Działając zgodnie z zapisami umowy oraz obowiązującym prawem pod koniec czerwca 2025 r., Miasto wypowiedziało umowę użyczenia z zachowaniem 3-miesięcznego terminu. Na wniosek Stowarzyszenia termin wydania był następnie kilkukrotnie przesuwany. Miasto podejmowało próby polubownego rozwiązania sprawy i wyznaczało kolejne daty przekazania nieruchomości.

Wobec niewydania Zamku, Gmina Żary wytoczyła powództwo o wydanie nieruchomości wraz z wnioskiem o zabezpieczenie roszczenia. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2025 r. Sąd Rejonowy w Żarach udzielił Gminie zabezpieczenia poprzez nakazanie wydania Zamku i jego opróżnienia na czas trwania postępowania. Postanowienie to nie zostało wykonane dobrowolnie przez Stowarzyszenie. W związku z tym Gmina była zobowiązana skierować sprawę do Komornika Sądowego. W dniu 17 lutego 2026 r. Komornik Sądowy wprowadził Gminę Żary jako właściciela w posiadanie Zamku, wykonując orzeczenie sądu.

Dodatkowo informuję, że wbrew pojawiającym się publicznie twierdzeniom Gmina Żary o statusie miejskim nie skierowała przeciwko Stowarzyszeniu „Region Łużyce” pozwu o zapłatę kwoty 46 409,00 zł. W związku z tym takie roszczenie nie mogło zostać oddalone przez Sąd Rejonowy w Żarach.

Moim obowiązkiem jako Burmistrza jest ochrona majątku wspólnego oraz odpowiedzialne gospodarowanie środkami publicznymi. Zamek nie jest własnością żadnej organizacji ani osoby – jest dobrem wspólnym mieszkańców Żar. Celem Miasta jest jego odbudowa i oddanie go mieszkańcom jako nowoczesnej przestrzeni edukacji, kultury i spotkań.

Projekt odbudowy Zamku jest zabezpieczony finansowo i realizowany zgodnie z harmonogramem wynikającym z umowy o dofinansowanie. Dokumentacja została złożona do Ministerstwa, w marcu planujemy ogłoszenie przetargu, a prace budowlane rozpoczną się jeszcze w tym roku.

Z wyrazami szacunku

Edyta Gajda

Burmistrz Miasta Żary